Zbudowałem serwer domowy. Po co mi własna chmura

Poczta, zdjęcia, pliki i hasła mojej rodziny nie leżą już w cudzej chmurze. Działają na serwerze w domowej szafie, który zbudowałem, żeby się uczyć i żeby wiedzieć, gdzie są nasze dane.

Tym wpisem zaczynam serię „Serwer domowy krok po kroku”. Najpierw o tym, po co to wszystko. W kolejnych wpisach po kolei opiszę każdą warstwę i każdą aplikację.

Dla tych, którzy nie są informatykami

Chmura to tak naprawdę cudzy komputer. Gdy zapisujesz zdjęcie w Zdjęciach Google, trafia ono na serwer Google. Firma przechowuje je, ale też ustala zasady, ceny i to, co może z nim zrobić.

Własny serwer to różnica między wynajmowanym mieszkaniem a własnym domem. Sam wymieniam zamki i sam decyduję, kto ma klucze. Ale gdy przecieka dach, nie dzwonię do właściciela. Naprawiam sam.

Rodzina nie musi nic o tym wiedzieć. Dla nich to po prostu:

• zwykła aplikacja pocztowa w telefonie, z adresem w naszej domenie,
• aplikacja, która sama robi kopię zdjęć z telefonu, łącznie z rozpoznawaniem twarzy,
• pliki, kalendarz i kontakty dostępne z każdego urządzenia,
• menedżer haseł, w którym hasła nie wychodzą z domu.

Po co mi to

Niezależność

Wielkie firmy zmieniają cenniki, zamykają usługi i zmieniają regulaminy. Kiedy dane są u mnie, taka zmiana mnie nie dotyczy. Mogę też w każdej chwili wymienić jedną aplikację na inną, bo dane zostają na moich dyskach.

Bezpieczeństwo własnych danych

Zdjęcia dzieci, dokumenty i hasła to dane, których nie chcę oddawać do analizy ani trenowania modeli. Na moim serwerze nawet rozpoznawanie twarzy liczy się lokalnie, a nie w centrum danych za oceanem.

Nauka

Na co dzień zajmuję się informatyką zawodowo. Serwer w domu to poligon, na którym mogę popełniać błędy bez szkody dla nikogo poza mną. Każda awaria uczy więcej niż kurs.

Co już działa: liczby

Stan z listopada 2026 roku, po porządkach i przeglądzie całej konfiguracji:

• 4 maszyny: serwer na aplikacje, serwer na sieć, mały komputer do pilnowania reszty i dyskowy magazyn danych,
• około 125 kontenerów, czyli małych, odizolowanych aplikacji,
• 94 GB pamięci i 10 rdzeni procesora w głównym serwerze, z procesorem serwerowym sprzed ponad dekady,
• 11 TB na danych w macierzy RAID i osobny dysk 12 TB na kopie,
• 1,7 TB zdjęć rodziny w aplikacji, która zastąpiła Zdjęcia Google,
• 2 niezależne kopie zapasowe każdej nocy,
• 51 automatycznych testów, które co minutę lub dwie sprawdzają, czy usługi działają,
• 5 punktów dostępowych Wi-Fi i sieć podzielona na 6 osobnych segmentów,
• ponad 40 adresów stron i usług za jednym wejściem z certyfikatami.

Smaczki dla informatyków

• Alarmy przychodzą SMS-em z własnej bramki na modemie GSM. Bez zewnętrznej usługi, która mogłaby zniknąć albo podnieść cenę.
• Nadzór działa na osobnym, małym komputerze bez wentylatora. Awaria głównego serwera nie może wyłączyć alarmu o awarii głównego serwera.
• Poczta z domowego łącza trafia do skrzynek, a nie do spamu. Pomagają poprawny rekord odwrotny, SPF, DKIM i DMARC w trybie odrzucania.
• Panele administracyjne nie istnieją dla internetu. Z zewnątrz dostają odmowę, z domu i przez VPN działają normalnie.
• Sieci Dockera potrafią po cichu przykryć sieć domową. Raz laptop stracił połączenie z serwerem, bo nowy kontener zajął zakres adresów domowej sieci.
• Strona my78.pl ma ukryte niespodzianki. Polecenie curl my78.pl w terminalu zwraca płytę narysowaną znakami.

Uczciwie o kosztach

To nie jest sposób na oszczędności. Jeśli myślisz o własnym serwerze, policz też to:

• prąd, bo serwer pracuje całą dobę,
• czas na aktualizacje, kopie i naprawy,
• odpowiedzialność, bo gdy coś padnie o trzeciej w nocy, dział wsparcia to ja.

Najlepiej pokazuje to awaria z 9 listopada.

Dwie kopie zapasowe zaczęły czytać serwer w tym samym czasie. O 3:12 zawiesił się na pięć godzin. Rano strony nie działały, a jedynym ratunkiem był twardy reset.

Po tej nocy nocna kopia sama ustępuje miejsca drugiej i wznawia się po niej. A dwie kopie zapasowe zostały, bo jedna to za mało. Właśnie takie historie będą w tej serii najważniejsze.

Co będzie w kolejnych wpisach

Każdy odcinek to jedna warstwa albo jedna aplikacja. Kolejność jest taka, w jakiej warto budować własny serwer:

1. Sprzęt: co kupić nowe, a co da się wycisnąć z używanego.
2. Sieć i VLAN-y: dlaczego telewizor nie powinien widzieć serwera.
3. Jedno wejście: domeny, reverse proxy i certyfikaty.
4. VPN dla całej rodziny na WireGuardzie.
5. Kopie zapasowe: dwie niezależne i test, czy da się z nich wrócić.
6. Monitoring z alarmem SMS na własnym modemie.
7. Poczta na własnym serwerze.
8. Zdjęcia bez Google: Immich.
9. Pliki, kalendarz i kontakty: Nextcloud.
10. Hasła w domu: Vaultwarden.
11. Dom bez chmur producentów: Home Assistant i alarm.
12. Warsztat programisty: własny Git, CI i automatyzacje.

Szczegóły techniczne całej architektury opisałem w projekcie Homelab: własna chmura w domu. Stronę serwera i jego usługi zobaczysz na my78.pl.